اسلامشهر یکی از شهرهای استان تهران است و در جنوب غربی این استان قرار دارد. این شهر که جمعیت زیادی نسبت به شهرهای دیگر تهران دارد در گذشته یکی از روستاهای شهرری بود و به اسم روستای قاسم آباد شاهی معروف بود.
آثار تاریخی و فرهنگی بسیاری در آن وجود دارد. بیشتر مردم اسلامشهر آذریزبانها هستند اما گیلکها و کردها و لرها و مازنیها نیز در آن زندگی میکنند. از آنجا که ممکن است به دلایلی به استان تهران سفر کنید بد نیست در مورد این شهر اطلاعاتی داشته باشید و به آن سری بزنید. با ویترینتو همراه ما باشید.
موقعیت جغرافیایی شهر اسلامشهر
شهر اسلامشهر از شمال شرق به شهرستان تهران، از جنوب شرق به شهرستان ری، از غرب به رباط کریم، از جنوب غرب به شهرستان بهارستان و از شمال غرب به شهرستان شهریار منتهی میشود. از سال ۱۳۷۳ وزارت کشور این شهر را جزو شهرستانهای تابعه استان تهران معرفی کرد. قرار است در اواخر سال ۱۴۰۴ پروژه قطار شهری ان به پایان رسیده و به بهرهبرداری برسد.
تاریخچه اسلامشهر و پیشینه آن
اسلامشهر در زمان قاجار منزلگاه اردویی همایونی محسوب میشد و به قاسم آباد خالصه معروف بود. اهمیت تاریخی آن از زمانی اهمیت پیدا کرد که بقایای پایههای پل روی رودخانه حصارک پایین مشاهده شد؛ همچنین آثار باستانی وجود دارد که در تپههای مجاور آن مشهود است.
تپه مافین آباد یکی از تپههای باستانی است که ۵ هزار سال پیش از میلاد قدمت دارد.
قدمت تپه نظام آباد نیز به بیش از هفت هزار سال میرسد که نشاندهنده وجود تمدن قبل از اسلام است. هماکنون ۱۲ اثر باستانی از شهر اسلامشهر در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
اقتصاد اسلامشهر
در اسلامشهر زمینهای کشاورزی مرغوب و حاصلخیز و رودخانههای پرآب و قناتهای متعدد وجود دارد که برای کشاورزی مناسب هستند. همچنین
ساخت کارخانههای مهم و قدیمی در اطراف جاده قدیم ساوه سبب شد در صنعت هم رشد خوبی داشته باشد. کارخانههای معروفی همچون کارخانه ارج، کیان تایر، میهن، ایران خودرو دیزل، قایق سازی و … در این منطقه واقع است و به علت وجود صنایع مختلف افراد از شهرهای دیگر به آن مهاجرت میکنند.
اماکن تاریخی اسلامشهر تهران
اسلامشهر مناطق تاریخی بسیاری دارد که از جمله آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
یخچال قدیمی ترشنبه
یخچال ترشنبه از مقاومترین و بزرگترین یخچال تاریخی تهران محسوب میشود. قدمت بنا به ۲۷۰ سال و به دوره صفویان برمیگردد. در قدیم در آن یخ تولید شده و در مناطق مختلف تهران به فروش میرسید.
برای بازدید از این مکان بهتر است هوای بسیار گرم تابستان را انتخاب کنید. به گفته اهالی روستا بعد از اینکه این قناتها خشک شدند سبب از دست دادن کاربرد یخچال شده و مردم روستا از آن بهعنوان آغل بهره میبردند. برای اینکه از تخریب آن جلوگیری شود در سال ۸۲ به ثبت آن بهعنوان یکی از بناهای تاریخی در فهرست آثار ملی پرداختند.
یخچال علی آباد
یخچال علی آباد هم از دیدنیهای روستای علی آباد در اسلامشهر به شمار میرود. این یخچال از دوره قاجاریه وجود دارد و از دیوار چینهای بلند برخوردار است که سبب میشود سایه ایجاد شده و از تابش نور مستقیم خورشید جلوگیری شود. این یخچال دارای آب انبار و دیواری برای انبار کردن آب در پشت آن بوده که بعد از اینکه آب یخ زد به درون یخچال انتقال مییابد.
تپه باستانی چیچکلو
تپه باستانی چیچکلو تپه دیگری است که در این شهر قرار دارد و از سال ۸۲ به ثبت ملی رسیده است. آثار تاریخی و فرهنگی زیادی در آن مشاهده میشود. آثاری از عصر آهن و دورههای پیش از اسلام دیده میشود که نشان میدهد در آن از دوران باستان، زندگی مردم جریان داشته است. محل قرارگیری این تپه در بخش مرکزی، دهستان ده عباس و 2 کیلومتری جنوب روستای چیچکلو است.
تپه باستانی مافینآباد
تپه باستانی مافین آباد در روستایی به همین نام و در جنوب شهرستان واقع شده است. ازهزاره چهارم و پنجم قبل از میلاد قدمت دارد و جزو آثاری است که به ثبت ملی رسیده است. در آن آثار زندگی انسانهای اولیه وابزارهای سنگی و سفالی مشهود است.
تپه واوان
تپه واوان یکی از جاذبههای گردشگری این شهر است و قدمت آن به دوره اشکانیان میرسد. محل قرارگیری این تپه در کنار شهرک واوان است. این تپه 14 اتاق منظم دارد که شکل اتاقها بیانگر این است که این بنا، بنایی دولتی یا نظامی بوده است. درها دارای دیوار مشترک بوده و از یک طرف باز میشوند. اشیای فلزی پیدا شده در آن بیشتر خنجر و شمشیر و سرپیکان بوده که احتمال میرود این بنا نظامی بوده است. همچنین سکههای مسی، ظروف چینی و سفالینههای سفید و آبی در ان مشاهده شده که به دوران صفویه مربوط میشود.
تپه باستانی ده عباس
یکی دیگر از آثار دیدنی این شهر تپه باستانی ده عباس است که قدمت آن بسیار زیاد بوده و به دوره اسلامی برمیگردد. محل قرارگیری آن در بخش مرکزی اسلامشهر وجنوب روستای ده عباس است. تپه باستانی ده عباس در سال ۸۲ به ثبت ملی رسیده است.
یخدان جعفرآباد جنگل
یخدان جعفراباد جنگل در جنوب غرب روستای جعفرآباد بوده و سازههای معماری در آن دیده میشود که در فاصله نزدیکی در کنار هم قرار گرفتهاند. پوشش سقف و دیوارهای این بنای قدیمی نابود شده است.
امامزادههای اسلامشهر
این شهر امامزادههای زیادی دارد که از جمله آنها عبارت است از:
امامزاده ابراهیم
این امامزاده در روستای نظام آباد واقع است. از شمال به روستای ده عباس و از شرق به روستای کاشانک و از جنوب به بزرگراه تهران-قم میرسد. این بنا در دوره صفویه ساخته شده و بعدها قسمتهای دیگری به آن افزوده شده است.
امامزاده اسماعیل (چیچکلو)
امامزاده اسماعیل در این منطقه واقع شده و شامل یک گنبدخانه و دو ایوان شمالی و شرقی است که ارتباطی با هم ندارند. نمای بیرونی امامزاده آجری بوده و اتاق آن نمای کاهگلی دارد.
امامزاده سید رضا (علیآباد قاجار)
این امامزاده که به اسم امام موسی کاظم معروف است در نزدیکی روستای حسین آباد قرار دارد. در گذشته بنا کاهگلی بوده که امروزه آن را به صورت سیمانی دراوردهاند. ضریح آن نیز چوبی و مشبک بوده که امروزه فلزی و سبز رنگ است.
امامزاده عیسی (واوان)
این امامزاده ۹۹۳۰ مترمربع مساحت دارد. در آن گنبدخانه، دو شبستان شمالی و جنوبی در دو طرف گنبد خانه و ایوان ورودی در شرق وجود دارد. بخشهای دیگر آن مربوط به دو اتاق مرتبط به ایوان، آشپزخانه و سرویس بهداشتی است. در سال ۱۳۸۱ ضریح چوبی و مشبک آن تبدیل به ضریح فلزی شده است.
امامزادههای دیگر این منطقه عبارتند از:
- امامزاده عقیل
- امامزاده ابوطالب (فیروزکوه بهرام)
- امامزاده زکریا(ایرین)
- امامزاده محمد(ایرین)
- امامزاده غیبی (شهرک امام حسین)
منطقههای اسلامشهر تهران
مناطق و بخشها و شهرکها و دهستانهای اسلامشهر متعدد هستند.
شهرهای اسلامشهر
از شهرهای آن عبارتند از:
- شهر اسلامشهر
- شهر چهاردانگه
- شهر احمد آباد مستوفی میباشد.
دهستانها
از دهستانها و روستاهای اسلامشهر به قرار زیر هستند:
- دهستان بهرام آباد
- دهستان چیچکلو
- دهستان ده عباس
- دهستان احمدآباد مستوفی
- دهستان فیروز بهرام
- دهستان چهار دانگه
روستاها
روستاهای اسلامشهر عبارتند از:
- روستای مافین آباد
- روستای ضیاءآباد
- روستای فیروزبهرام
- روستای گلدسته
- روستای شمسآباد
- روستای شاطره
- روستای محمدآباد چهار طاقی نصیرآباد (کمتر از ۳ خانوار)
- روستای ترشنبه
- روستای بهرامآباد
- روستای حسینآباد سیاهآب
- روستای ده عباس
- روستای کرکاینکچه
- روستای سیمون
- روستای لهک (کمتر از ۳ خانوار)
- روستای ایرینملکآباد
- روستای چیچکلو
- روستای علیآباد
- روستای علیآباد طپانچه
- روستای مهرانآباد
- روستای رضیآباد
- روستای قلعه اکبربک (کمتر از ۳ خانوار)
- روستای نظامآباد
- روستای بهمنآباد
- روستای حسنآباد خالص
مناطق شهرداری اسلامشهر
مناطق شهرداری اسلامشهر شامل ۶ منطقه هستند و به قرار زیر هستند:
- مناطق ۱ و ۲ مرکزی
- منطقه ۳ شهرک واوان
- منطقه ۴ شاطره
- منطقه ۵ احمدآباد مستوفی
- منطقه ۶ شهرک امام حسین (ع)
شهرکهای اسلامشهر
از شهرکهای این شهر عبارتند از:
- شهرک قائمیه
- شهرک مهدیه
- شهرک نواب صفوی
- شهرک باغ نرده (ایرانشهر)
- شهرک واوان
- شهرک سعیدیه
- شهرک محمدیه
- شهرک امام خمینی
- شهرک گلها
- شهرک جانبازان
- شهرک الهیه
- شهرک توحید
- شهرک شیرودی
- شهرک موسیآباد
- شهرک انبیاء
- شهرک باغ فیض
- شهرک امام حسین
- شهرک صادقیه
- شهرک مصطفی خمینی
- شهرک ضیاءآباد
- شهرک احمدیه
- شهرک آزادگان
- شهرک طالقانی
سخن پایانی
شهرهای متعددی در کشور ما وجود دارد. اسلامشهر یکی از شهرستانهای استان تهران است که جمعیت زیادی در آن زندگی میکنند. این منطقه قدمت زیادی دارد و میتوان براساس آثار باقیمانده از دوران قبل به این واقعیت دست یافت. ما در این مطلب از ویترینتو سعی کردیم این شهر را به شما معرفی کنیم تا اگر به آن سفر کردید مختصری اطلاعات داشته باشید. درصورت نیاز به اطلاعات بیشتر با همکاران ما ارتباط بگیرید.
